Bir Hadis Bir Hikaye

عَنْ أَبِى هُرَيْرَةَ رَضِىَ اللّٰهُ عَنْهُ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللّٰهِ صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: مَا مِنْ رَجُلٍ يَسْلُكُ طَرِيقًا يَطْلُبُ فِيهِ عِلْمًا إِلاَّ سَهَّلَ اللّٰهُ لَهُ بِهِ طَرِيقَ الْجَنَّةِ، وَمَنْ أَبْطَأَ بِهِ عَمَلُهُ لَمْ يُسْرِعْ بِهِ نَسَبُهُ.[1] Ebû Hüreyre’den (r.a.) rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “İlim tahsil etmek için yola çıkan kimseye Allah cennetin yolunu kolaylaştırır. Ameli, kendisinin (cennete girmesini) geciktiren kimseyi nesebi (cennete girmekte) çabuklaştıramaz.” Yani kişi cennete ameliyle girer, dünyada gördüğü izzet ve hürmetle; soy ve sopunun yüceliğiyle girmez. HİKÂYE Esmaî isminde bir kişi anlatıyor: Hacca gittim. Bir gece ayın aydınlığında Kâ’be’yi tavaf ediyordum. [...]

عَنْ عَبْدِ اللّٰهِ بْنِ عُمَرَ رَضَىَ اللّٰهُ عَنْهُمَا؛ أَنَّ رَسُولَ اللّٰهِ صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: لَا تُكْثِرُوا الْكَلَامَ بِغَيْرِ ذِكْرِ اللّٰهِ فَإِنَّ كَثْرَةَ الْكَلَامِ بِغَيْرِ ذِكْرِ اللّٰهِ قَسْوَةٌ لِلْقَلْبِ، وَإِنَّ أَبْعَدَ النَّاسِ مِنَ اللّٰهِ الْقَلْبُ الْقَاسِى. Abdullah b. Ömer’den (r.a.) rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Allah’ı zikretme dışında çok konuşmayınız. Çünkü Allah’ı zikretme dışında çok konuşmak kalbi katılaştırır. Muhakkak ki insanların Allah’tan en uzak olanı, kalbi katı olanlardır.” HİKÂYE Meşâyihden birisi şöyle demiştir: “Marifet nûru gönül içindedir. Marifet aydınlığı da gönül gözündedir. Allah’ı zikredenin gönlü yumuşar. Marifet nûru artar. Gönül gözü aydınlanır. Konuşması dünyalık [...]

عَنْ مَعْقِلِ بْنِ يَسَارٍ رَضِىَ اللّٰهُ عَنْهُ قَالَ: جَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللّٰهِ صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ: إِنِّى أَصَبْتُ إِمْرَأَةً ذَاتَ حَصَبٍ وَجَمَالٍ، وَإِنَّهَا لاَ تَلِدُ، فَأَتَزَوَّجُهَا؟ فَنَهَاهُ النَّبِىُّ صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ. ثُمَّ أَتَاهُ الثَّانِيَةَ فَنَهَاهُ. ثُمَّ أَتَاهُ الثَّالِثَةَ، فَقَالَ رَسُولُ اللّٰهِ صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: تَزَوَّجُوا الْوَدُودَ الْوَلُودَ فَإِنِّى مُكَاثِرٌ بِكُمْ.[1] Ma’kil b. Yesar’dan (r.a.) rivayet edildiğine göre şöyle demiştir: “Adamın biri Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem’e gelerek; - Ben güzel ve soylu bir kadın buldum, yalnız çocuk doğurmuyor, onunla evlenebilirmiyim? diye sordu. Resûl‑i Ekrem: - “Hayır”, diye cevap verdi. Sonra adam ikinci defa geldi, yine menetti. Üçüncü [...]

İLİM TAHSİLİNİN GAYESİ عَنْ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ رَضِىَ اللّٰهُ عَنْهُ قَالَ: سَمِعْتُ رَسُولَ اللّٰهِ صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ: مَنْ طَلَبَ الْعِلْمَ لِيُجَارِىَ بِهِ الْعُلَمَاءَ أَوْ لِيُمَارِىَ بِهِ السُّفَهَاءَ أَوْ يَصْرِفَ بِهِ وُجُوهَ النَّاسِ إِلَيْهِ أَدْخَلَهُ اللّٰهُ النَّارَ.[1] Kâb b. Malik’ten (r.a.) rivayet edildiğine göre şöyle dedi: Resûlullah’ın şöyle dediğini duydum: “Kim ilmi âlimlere karşı böbürlenip öğünmek, cahiller ve sefihlerle tartışmak, yahut halkın teveccühünü kazanmak için tahsil ederse Allah onu ateşe (cehenneme) sokar.”   HİKÂYE Bir kişi Hz. Mûsâ’ya (a.s.) kulluk ediyordu. Hz. Mûsâ onu arıyor bir türlü bulamıyordu. Bir gün bir kişi, boynuna kara ip bağlamış bir domuzu çekerek çıkageldi [...]

DÜNYA NİMETLERİNDEN NE KADAR FAYDALANMALI? عَنْ عَائِشَةَ رَضِىَ اللّٰهُ عَنْهَا قَالَتْ: قَالَ رَسُولُ اللّٰهِ صَلَّى اللّٰه عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: إِذَا أَرَدْتِ اللُّحُوقَ بِى فَالْيَكْفِكِ مِنَ الدُّنْيَا كَزَادِ الرَّاكِبِ، وَإِيَّاكِ وَمُجَالَسَةَ اْلأَغْنِيَاءِ، وَلاَ تَسْتَخْلِعِى ثَوْبًا حَتَّى تُرَقِّعِيهِ.[1] Hz. Aişe’den (r.anha) rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Bana kavuşmayı istiyorsan dünyadan bir yolcunun azığı kadarı sana yeter. Zenginlerle oturmaktan sakın. Elbiseni de eskimeden değiştirme.” HİKÂYE Salihlerden bir kişi vardı. Erkeklerden kendisini oldukça sakınır, sohbetlerine gitmezdi. Bir gün şehrin idarecilerinden birinin işi düştü. Adamlarından birini göndererek yanına çağırdı. Gitti o işi gördü. O gece rüyasında yanında bir şeytanın olduğunu gördü. [...]

İSLÂM UĞRUNDA SIKINTI ÇEKMENİN FAZİLETİ عَنْ كَعْبِ بْنِ مُرَّةَ رضي اللّٰه عنه عَنْ رَسُولِ اللّٰهِ صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ: مَنْ شَابَ شَيْبَةً فِى اْلإِسْلاَمِ كَانَتْ لَهُ نُورًا يَوْمَ الْقِيَامَةِ.[1] Ka’b b. Mürre’den (r.a.) rivayet edildiğine Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu:  “Kim İslam yolunda saçını ağartırsa bu ona kıyamet gününde nur olur.”   HİKÂYE Vehb b. Münebbih anlatıyor: Allah katında peygamberlerden sonra yaşlılara yapılan hürmetten daha yüce bir hürmet görmedim. Nitekim bir kişi seksen yaşına kadar yaşasa, Hak Teâlâ onun ak sakalına hürmet eder, alın yazısını değiştirmez. Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem buyurur ki, Allah Teâlâ şöyle der: [...]

KUR’AN OKUMANIN FAZİLETİ عَنِ ابْنِ مَسْعُودٍ رَضِىَ اللّٰهُ عَنْهُ قَالَ: قَالَ رَسُولَ اللّٰهِ صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: مَنْ قَرَأَ حَرْفًا مِنْ كِتَابِ اللّٰهِ فَلَهُ بِهِ حَسَنَةٌ. وَالْحَسَنَةُ بِعَشْرِ أَمْثَالِهَا، لاَ أَقُولُ الۤم حَرْفٌ، وَلَكِنْ أَلِفٌ حَرْفٌ وَلاَمٌ حَرْفٌ وَمِيمٌ حَرْفٌ.[1] İbn Mes’ûd (r.a.)’dan rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu:  “Kim Kur’ân‑ı Kerîm’den bir harf okursa, onun için bir iyilik (hasene) sevabı vardır. Her iyiliğin karşılığı da on sevaptır. Ben, ‘elif lâm mîm’ bir harftir demiyorum; bilâkis elif bir harf, lâm bir harf, mîm de bir harftir.” HİKÂYE Esmaî anlatıyor: Bir yerde bir Arab gördüm. Elinde yalın kılıç [...]

KAMU MALINI HAKSIZ YERE KULLANMAK عَنْ أَبِى هُرَيْرَةَ رَضِىَ اللّٰهُ عَنْهُ قَالَ: أَهْدَى رَجُلٌ لِرَسُولِ اللّٰهِ صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غُلاَمًا يُقَالُ لَهُ مِدْعَمٌ. بَيْنَمَا مِدْعَمٌ يَحُطُّ رَحْلاً لِرَسُولِ اللّٰهِ اِذَا جَائَهُ سَهْمٌ عَائِرٌ فَقَتَلَهُ. فَقَالَ النَّاسُ: هَنِيأً لَهُ الْجَنَّةُ. فَقَالَ رَسُولُ اللّٰهِ صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: كَلاَّ. وَالَّذِى نَفْسِى بِيَدِهِ، إِنَّ الشَّمْلَةَ الَّتِى أَخَذَ يَوْمَ خَيْبَرَ مِنَ الْمَغَانِمِ لَمْ تُصِبْهَا الْمَقَاسِمُ لَتَشْتَعِلُ عَلَيْهِ نَارًا. فَلَمَّا سَمِعَ ذَلِكَ النَّاسُ جَاءَ رَجُلٌ بِشِرَاكٍ اَوْ شِرَاكَيْنِ إِلَى النَّبِىِّ صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رسول اللّٰه صلى اللّٰه عليه وسلم: شِرَاكٌ مِنْ نَارٍ أَوْ شِرَاكَانِ مِنْ نَارٍ.[1] Ebû Hüreyre’den (r.a.) rivayet edildiğine göre [...]

عَنِ ابْنِ عُمَرَ رَضِىَ اللّٰهُ عَنْهُمَا قَالَ: سَمِعْتُ رَسُولَ اللّٰهِ صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يقُولُ: كُلُّكُمْ رَاعٍ وَكُلُّكُمْ مَسْؤُلٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ؛ وَالرَّجُلُ رَاعٍ فِى اَهْلِهِ وَمَسْؤُلٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ؛ وَالْمَرْأَةُ رَاعِيَةٌ فِى بَيْتِ زَوْجِهَا وَمَسْؤُلَةٌ عَنْ رَعِيَّتِهَا؛ وَالْخَادِمُ رَاعٍ فِى مَالِ سَيِّدِهِ ومَسْؤُلٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ، فَكُلُّكُمْ رَاعٍ وَكُلُّكُمْ مَسْؤُلٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ.[1] İbn Ömer (r.anhumâ) Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem’i şöyle söylerken dinledim dedi: “Hepiniz çobansınız ve hepiniz güttüğünüz sürüden sorumlusunuz. Erkek, ailesinin çobanıdır ve sürüsünden sorumludur. Kadın, kocasının evinin çobanıdır ve sürüsünden sorumludur. Hizmetçi, efendisinin malının çobanıdır; o da sürüsünden sorumludur. Hâsılı hepiniz çobansınız ve güttüğünüz sürüden sorumlusunuz.” HİKÂYE Hz. Ömer [...]

GIYBET ÂFETİ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ رَضِىَ اللّٰهُ عَنْهُ عَنْ رَسُولِ اللّٰهِ صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: لَمَّا عُرِجَ بِي مَرَرْتُ بِقَوْمٍ لَهُمْ أَظْفَارٌ مِنْ نُحَاسٍ يَخْمِشُونَ وُجُوهَهُمْ وَصُدُورَهُمْ فَقُلْتُ مَنْ هَؤُلاَءِ يَا جِبْريلُ؟ قَالَ: هَؤُلَاءِ الَّذِينَ يَأْكُلوُنَ لُحُومَ النَّاسِ وَيَقَعُونَ فِي أَعْرَاضِهِمْ.[1] Enes b. Malik’den rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: -“Miraca çıkarıldığım zaman bakırdan tırnakları olan bir topluluğa rastladım; (tırnaklarıyla) yüzlerini ve göğüslerini tırmalıyorlardı. (Cebrail’e): - Bunlar da kimlerdir? Dedim. - (Gıybet ederek) halkın etlerini yiyenler ve şereflerine saldıranlardır, cevabını verdi.” HİKÂYE Cüneyd‑i Bağdâdî (r.aleyh) bir gün mescid kapısında otururken bir cenazenin geçtiğini gördü. Cenazeyi [...]